Bakı. Trend:
COP31-in İqlim üzrə Yüksək Səviyyəli Çempionu Samed
Ağırbaş Qlobal Bakı Forumu zamanı Azərbaycanda siyasətçilər,
gənclər və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələri ilə görüşərək Antalyada
keçiriləcək BMT İqlim Konfransı (COP31) ərəfəsində iqlim
tədbirlərinin praktik icrasını və regional əməkdaşlığı
vurğulayıb.
COP31-in İqlim
üzrə Yüksək Səviyyəli Çempionu və Sıfır Tullantı Fondunun
prezidenti Samed Ağırbaş 12–14 mart tarixlərində Qlobal Bakı
Forumunda iştirak etmək üçün Bakıya səfər edib və qlobal iqlim
fəaliyyətinin növbəti mərhələsini müzakirə etmək məqsədilə siyasi
liderləri, siyasətçiləri və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələrini bir
araya gətirib.
Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzi tərəfindən təşkil olunan forum
ölkələrin Antalyada keçiriləcək COP31-ə hazırlaşdığı bir vaxtda
qlobal iqlim öhdəliklərinin praktik fəaliyyətə necə çevrilə
biləcəyinə dair müzakirələr üçün platforma təqdim edib.
Səfər zamanı Ağırbaş yüksək səviyyəli görüşlər keçirib, media
nümayəndələri ilə danışıb və universitet tələbələri və gənclər
qrupları ilə görüşüb. Bu fəaliyyətlər müxtəlif regionlarda
icmalarla əlaqəni gücləndirmək məqsədi daşıyan daha geniş səylərin
bir hissəsi olub.
“COP31-in İqlim üzrə Yüksək Səviyyəli Çempionu kimi bütün
regionlara səfər etməyi, gənclər və qadın qrupları ilə birbaşa
əlaqə qurmağı və onların səslərinin eşidilməsini təmin etməyi
planlaşdırıram,” – deyə o səfər zamanı bildirib. “İqlim fəaliyyəti
icmalara əsaslanmalı və iqlim dəyişikliyindən ən çox
təsirlənənlərin baxışlarını əks etdirməlidir.”
Qlobal iqlim danışıqları ilə real fəaliyyət arasında
körpü
COP31-in İqlim üzrə Yüksək Səviyyəli Çempionunun rolu beynəlxalq
iqlim danışıqları ilə onların həyata keçirilməsi üçün tələb olunan
praktik fəaliyyət arasında əlaqə yaratmaq üçün nəzərdə tutulub.
Samed Ağırbaş bu mandatını Paris Sazişi çərçivəsində verilmiş
öhdəliklərin iqtisadiyyatlar və cəmiyyətlər üzrə konkret nəticələrə
çevrilməsinə kömək etmək kimi təsvir edib.
“Mənim rolum beynəlxalq danışıqlarla iqlim fəaliyyətinin
həqiqətən baş verməli olduğu real dünya arasında körpü rolunu
oynamaqdır,” – deyə o, bildirib. “Biznes qurumları, şəhərlər,
vətəndaş cəmiyyəti, dini qruplar və icma liderləri iqlim
məqsədlərini ölçülə bilən nəticələrə çevirməkdə rol
oynayırlar.”
O, əlavə edib ki, qarşıdakı illər qlobal iqlim gündəliyinin
vədlərdən icraya keçidinə yönələcək və iqlim siyasətlərinin təmiz
enerji, resurs səmərəliliyi və dayanıqlı ərzaq sistemləri kimi
sahələrdə konkret irəliləyişə gətirib çıxarmasına şərait
yaradacaq.
İcraata yönəlmiş iqlim fəaliyyət gündəliyi
Bu səylərin əsas mexanizmlərindən biri müxtəlif sektorlar üzrə
iqlim həllərini sürətləndirmək üçün hazırlanmış 500-dən çox
təşəbbüsü koordinasiya edən Qlobal İqlim Fəaliyyəti
Gündəliyidir.
Bu təşəbbüslər hökumətləri, biznes qurumlarını, maliyyə
institutlarını və vətəndaş cəmiyyəti təşkilatlarını bir araya
gətirərək iqlim çağırışlarına praktik cavabların geniş miqyasda
tətbiqini təmin edir. Diqqət mərkəzində olan sahələrə ərzaq itkisi
və tullantılarının azaldılması, su ehtiyatlarının idarə olunmasının
yaxşılaşdırılması və enerji səmərəliliyinin sürətləndirilməsi
daxildir.
Gündəliyin son təşəbbüsləri arasında 2030-cu ilə qədər qlobal
ərzaq tullantılarını yarıya endirməyi hədəfləyən Food Waste
Breakthrough və dünya üzrə yüz milyonlarla insan üçün
iqlim dayanıqlığını gücləndirməyə kömək etmiş Race to
Resilience kampaniyası da yer alır.
“İqlim Fəaliyyəti Gündəliyi bizim icra platformamızdır,” – deyə
Samed Ağırbaş bildirib. “Bu platforma COP-da verilən öhdəliklərin
insanların gündəlik həyatlarında görə və faydalana biləcəkləri real
layihələrə və tərəfdaşlıqlara çevrilməsini təmin edir.”
Azərbaycan–Türkiyə tərəfdaşlığı və COP31-ə gedən
yol
Bakıda aparılan müzakirələr həmçinin iqlim diplomatiyasının
inkişafında Azərbaycan və Türkiyə arasında sıx əməkdaşlığı
vurğulayıb.
Bakıda keçirilən COP29 iqlim maliyyələşməsi üzrə danışıqların
irəliləməsinə kömək edib və İqlim üzrə Yüksək Səviyyəli
Çempionların mandatını 2030-cu ilə qədər yeniləyib, Beləmdə
keçirilən COP30 isə Paris Sazişinin icrasını vurğulayıb. İndi
diqqət Antalyada keçiriləcək COP31-ə yönəlib və burada iqlim
tədbirlərinin həyata keçirilməsi üzrə daha çox irəliləyiş
gözlənilir.
“Azərbaycan və Türkiyə dərin dostluq və iqlim fəaliyyətinə ortaq
sadiqlik prinsipini paylaşır,” – deyə Ağırbaş bildirib. “Bakı və
Beləmdə əldə olunananları dinamika üzərində quraraq COP31-ə doğru
irəlilədikcə icranı sürətləndirmək üçün imkanımız var.”
Heydər Əliyev Fondu ilə Türkiyənin Sıfır Tullantı Fondu arasında
institusional əməkdaşlıq da regionlar arasında iqlim əməkdaşlığını
gücləndirməyə yönəlmiş gələcək “Solidarity Hub”
təşəbbüsünün mümkün əsası kimi vurğulanıb.
Sıfır tullantı və inklüziv iqlim liderliyi
“Sıfır tullantı yalnız tullantıların idarə olunması demək
deyil,” – deyə o, bildirib. “Bu, iqtisadiyyatın bütün sahələrində
istehsal, istehlak və resursların idarə olunmasının necə həyata
keçirildiyini yaxşılaşdırmaq deməkdir. Tullantıları azaltdıqda biz
emissiyaları azaldır, təbii resursları qoruyur və daha dayanıqlı
iqtisadiyyatlar qururuq.”
BMT-nin Sıfır Tullantı üzrə Yüksək Səviyyəli Məsləhət Şurasının
sədri və Sıfır Tullantı Fondunun fəxri prezidenti olan xanım
Əminə Ərdoğanın rəhbərliyi altında fəaliyyət
göstərən Sıfır Tullantı Fondu ərzaq itkisinin azaldılması, təkrar
emal sistemlərinin yaxşılaşdırılması və dairəvi iqtisadiyyat
modellərinin inkişaf etdirilməsinə yönəlmiş təşəbbüsləri təşviq
edir. Bu tədbirlər tullantılarla bağlı metan emissiyalarının
azaldılmasına da kömək edir.
Karyerasına gənclər fəalı və qadın hüquqları müdafiəçisi kimi
başlayan Samed Ağırbaş inklüziv iqlim liderliyinin əhəmiyyətini də
vurğulayıb.
“Gənclər və qadınlar artıq iqlim fəaliyyətinin ən güclü
hərəkətverici qüvvələri arasındadır,” – deyə o, bildirib. “Onların
iştirakı yalnız simvolik daxilolma ilə məhdudlaşmamalı, qərarların
formalaşdırılmasına və icranın idarə olunmasına qədər
uzanmalıdır.”
